Við dauðans dyr
Innlitið í eilífðina lofar óneitanlega góðu

Sú tilfinning að yfirgefa líkamann, líða í gegnum löng göng í átt að "ljósverunni" og sjá allt lífið fyrir sér í einu svipleiftri, er algeng meðal þeirra sem hafa verið "kallaðir heim frá helju" með hjálp nútíma læknavísinda. Segir frá þessu í bók, sem kom út í Bretlandi í síðasta mánuði.

Höfundur bókarinnar, sálfræðingurinn Reymond Moody, hefur rætt við meira en 1000 manns, sem allir eiga það sameiginlegt að hafa verið við dauðans dyr einhvern tíma á síðustu 20 árum. Segir hann að sumt af fólkinu þurfi á hjálp að halda, nauðsynlegt sé að fullvissa það um að það þjáist ekki af ofskynjunum eða einhverjum geðsjúkdómi.
Tveir krabbameinssérfræðingar við Konunglega Marsden sjúkrahúsið í London hafa reynt  þetta sama í sínu starfi og skýrðu nýlega frá því í læknatímaritinu Lancet. Sögðu þeir að 72 ára gamall maður, "mjög vel menntaður," hefði reynt að rífa burt slöngur, sem hann hafði í æð og hrópað:
"Þetta er grimmd og illmennska... Hvers vegna má ég ekki hafa mína mynd?"
Dr. Moody, sem las sálarfræði að loknu heimspekinámi, starfar nú sem sálfræðingur í Georgíuríki í Bandaríkjunum. Segir hann að reynsla þeirra, sem hann ræddi við, sé merkilega lík þótt hún sé engin vísindaleg sönnun fyrir framhaldslífi.
"Hér var um að ræða ofurvenjulegt fólk, sem var að reyna að lýsa því með orðum, sem hvorki verður sagt né skilið," segir Moody og bætir því við að fólkinu hafi fundist það sjá lífshlaupið fyrir sér án nokkurs samhengis við tímann. Það var líkast því sem það væri áhorfandi að atburðunum, eins og það væri í sporum einhvers ættingja, maka, vinar eða barns.
Lýsingum á "göngunum" fylgdi þörf eða löngun til að komast yfir einhvern þröskuld og nokkrir kváðust hafa séð "heilu ljósaborgirnar." Var þessi upplifun missterk og því skýrari og nákvæmari sem sjúklingarnir voru lengra komnir á leiðinni yfir landamærin.
Sumir sjúklinganna kváðust hafa horft á sjálfa sig og læknana vera að reyna að bjarga þeim en aðrir voru jafnvel komnir út fyrir sjúkrahúsveggina. Segir dr. Moody að það sé furðulegra en svo, að unnt sé að finna á því skýringu. Nefnir hann sem dæmi konu, sem "sá" dóttur sína þar sem hún sat fyrir utan sjúkrastofuna, og önnur kona sagði bandaríska hjartasérfræðingnum Michael Salbolm, að hún hefði séð skó á veggsyllu utan á sjúkrahúsinu. Þar fannst skórinn þegar að var gáð.
Þessi reynsla hafði þau áhrif á flesta, að þeir öðluðust alveg nýja lifssýn, einhvern innri frið, sem fylgdi þeim upp frá því. Segir dr. Moody til dæmis af manni, ákaflega taugatrekktum og uppstökkum, sem varð svo ljúfur í lund, að við lá að konan hans skildi við hann. Dr. Moody leggur áherslu á, að þessi breyting eigi ekkert skylt við þann feginleik, sem fylgir því að vera bjargað úr lífsháska, og bendir á því til sönnunar, að skapgerðarbreytingin eigi jafnt við um börn sem fullorðna.

- Aileen Ballantyne

Heimild: Morgunblaðið 1988