Atburðirnir í Hydesville
1848
Upphaf nútíma
spíritisma
Hávaðinn virtist ekki hafa truflað Fox-fjölskylduna verulega fyrr en um miðjan mars, 1848. Frá þeim tíma jókst hann sífellt. Stundum var þetta bara venjulegt bank, í önnur skipti hljómaði það eins og verið væri að færa til húsgögn.
 Fox-systurnar og foreldrar þeirra. |
Reynt var á allan hátt að finna ástæðuna fyrir þessum atburðum. Húsbóndinn beið öðru megin við hurðina og eiginkona hans hinu megin, en höggin héldu samt áfram. Það kom brátt í ljós að dagsljós dró úr fyrirbærunum og það auðvitað styrkti hugmyndina um að hér væri gabb á ferðinni, en allt sem reynt var til þess að komast að því, mislukkaðist.
Loks, að kvöldi 31. mars, upphófust mjög hávær og stöðug hljóð. Þetta kvöld var komið að einum stærsta áfanga dulrænnar þróunar, því það var þá sem litla stúlkan Kate Fox skoraði á þennan ósýnilega kraft að endurtaka smelli fingra hennar.
Þetta grófgerða herbergi, með sína einlægu, eftirvæntingarfullu og hálfklæddu íbúa, sem horfðu ákafir upp á við með kertaljósin í kringum sig og þunga skuggana sem læddust um hornin, mætti vel gera að aðalefni stórkostlegs, sögulegs málverks.
Leitið í höllum og stórhýsum ársins 1848, og hvar munið þið finna herbergi sem hefur tryggt stöðu sína í sögunni jafn ríkulega og þetta litla herbergi í kofaskriflinu.
Áskorun barnsins, þó hún væri borin fram af nokkurri óskammfeilni, var svarað tafarlaust. Hverjum fingursmelli var svarað með banki.
Hversu hógvær sem aðili hvors sviðs má teljast, þá var "ritsími spíritismans" loks farinn að starfa og það var nú látið eftir þolinmæði og siðferðilegri einlægni mannkynsins að ákveða hversu mikil not yrðu af honum í framtíðinni.
Óskýrð öfl voru mörg í heiminum en hér var kraftur sem staðhæfði að á bak við hann stæði sjálfstæð vitund. Það var hið mikla merki um nýja leið framundan.
Frú Fox segir frá þessum atburðum, vottfest, með eftirfarandi hætti og er það fyrri hluti frásagnar hennar:
"Nóttina sem fyrsta truflunin varð, fórum við öll fram úr, kveiktum á kerti og leituðum um allt húsið. Hávaðinn hélt áfram á meðan og heyrðist mest nálægt sama staðnum. Þó hljóðið væri ekki mjög hátt þá náði það að láta rúm og stóla titra, og fundum við það greinilega þegar við vorum uppi í rúminu. Þetta var stöðug hreyfing, ekki bara skyndilegur titringur. Við gátum einnig fundið titringinn þegar við stóðum á gólfinu. Hann hélt áfram þetta kvöld, allt til þess að við fórum að sofa. En ég gat ekki sofið lengur en til klukkan að verða 12.
30. mars vorum við trufluð alla nóttina. Hávaðinn heyrðist alls staðar í húsinu. Maðurinn minn prófaði að standa fyrir utan dyrnar á meðan ég stóð fyrir innan þær og höggin komu samt á hurðina, sem var á milli okkar. Við heyrðum fótatak í búrinu og að gengið var niður stigann.
Okkur var ómögulegt að hvílast og þá komst ég að þeirri niðurstöðu að húsið hlyti að vera setið einhverjum óhamingjusömum og friðlausum anda. Ég hafði oft heyrt um slíkt en aldrei orðið vitni að neinu, sem ég gæti borið saman við þetta.
Föstudagskvöldið 31. mars 1848, ákváðum við að fara snemma í rúmið og láta hávaðann ekki trufla okkur, en reyna heldur að ná næturhvíld.
Maðurinn minn var viðstaddur alla þessa atburði, heyrði höggin og hjálpaði til við að leita uppi ástæðu þeirra.
Við fórum mjög snemma í rúmið þetta kvöld og það var varla orði dimmt. Ég var orðin svo hvíldar þurfi að ég var nánast veik. Maðurinn minn var ekki kominn í rúmið þegar hávaðinn byrjaði fyrst. Ég var nýlöggst út af. Þetta fór fram eins og venjulega. Ég þekkti það frá öllum fyrri hljóðunum, sem ég hafði heyrt. Börnin, sem sváfu í hinu rúminu í herberginu, reyndu að herma eftir hljóðinu með því að smella saman fingrum.
Yngsta barnið mitt, Cathie, sagði:
"Hr. klaufnafótur, gerðu eins og ég," og hún klappaði saman lófunum. Hljóðið fylgdi henni óðara eftir með sama fjölda af höggum. Þegar hún hætti, þá hætti hljóðið líka um stund.
Þá sagði Margrét í spaugi:
"Gerðu nú eins og ég geri. Teldu, einn, tveir, þrír, fjórir," og hún klappaði saman lófunum um leið, jafn oft og hún taldi. Og höggin gerðu alveg það sama. Hún þorði ekki að endurtaka atriðið.
Þá sagði Cathie í barnslegri einlægni sinni:
"Ó, mamma, ég veit hvað þetta er. Það er 1. apríl á morgun og það er einhver að reyna að plata okkur."
Þá datt mér í hug að ég gæti sett upp próf, sem enginn á staðnum gæti svarað nema ég. Ég bað "bankið" um að banka mismunandi aldur barnanna minna, svo rétt væri. Alveg um hæl var aldur þeirra gefinn rétt með hæfilegum hléum á milli, til þess að aðgreina á milli þeirra, allt þar til kom að því sjöunda, en þar kom svolítið lengra hlé, en síðan var bætt við 3 höggum, sem gáfu til kynna aldur litla barnsins míns, sem dó, en það var mitt yngsta. Ég spurði:
"Er þetta mannvera, sem svarar spurningum mínum svona rétt?"
Ekkert högg heyrðist. Ég spurði aftur.
"Er það andi? Ef svo er, bankaðu þá tvisvar."
Tvö högg heyrðust um leið og spurningunni lauk.
Og svona héldu þau áfram að spyrja andann um mörg atriði. Þau kölluðu á nágrannana til vitnis og smám saman komust þau að því hver þarna var að verki. Með aðstoð nágrannanna kom í ljós að það var maður sem hafði verið myrtur vegna peninga og grafinn í kjallara hússins. Beinagrind hans fannst síðar við uppgröft í gólfi kjallarans.
Við þessa atburði í Hydesville, 31. mars 1848, er upphaf nútíma spíritisma miðað, um allan heim. Áþekk fyrirbæri voru kunn víða um heiminn áður, að sjálfsögðu, án þess að menn virtust ná vitrænu sambandi við þau. Það gerðist svo hjá Fox-fjölskyldunni og síðan hefur ekki verið aftur snúið.
Spíritisminn kallar á samstarf tveggja heima og báðir þurfa að leggja sitt af mörkum svo að vel takist til. Kenningar spíritismans eru merkilegar og staðreyndir hans hafa orðið mörgum haldreipi, huggun og þroski.
Megi svo verða í vaxandi mæli um ókomna tíð og megi honum jafnframt berast sem flestir jákvæðir og kærleiksríkir verkamenn, en vera verndaður fyrir neikvæðum niðurrifsöflum.