VERUND
DULRÆNAR
SAGNIR
[Tilbaka]
[Andleg
málefni]
[Til
aðalsíðu]
Ljósin á
skipinu Í síðustu heimsstyrjöld sigldi
ég á togaranum Arinbirni hersi, sem útgerðarfélagið Kveldúlfur átti, með ísaðan
fisk til Englands. Guðmundur
Guðmundsson, Heimild:
Áður en farið var af stað þangað, fengum við upplýsingar
um hvaða leið við skyldum sigla yfir hafið, en oftast var lítið eða ekkert
farið eftir því sem okkur ar sagt að sigla, heldur haldið stystu leið á milli
landa. En eitt var okkur sagt, og lögð mikil áhersla á, að ekkert ljós mætti
vera á skipinu, hvorki siglingaljós eða önnur ljós. Var málað eða breitt yfir
öll kýraugu, þannig að ekki kæmist nokkur glæta út. Þannig var paufast áfram
ljóslausir í myrkri, sem stundum gat verið mesti parturinn af
sólarhringnum.
Eitt sinn er við vorum komnir upp undir strendur Englands,
kemur boð frá 1. vélstjóra um að lega í aðalvél hiti sig, verði þess vegna að
stoppa skipið, slaka upp á legunni og muni viðgerðin taka um eina klukkustund.
Þar sem þessu var ekki hægt að fresta, var vélin stöðvuð og skipið látið reka.
Þeir sem voru á vakt uppi í brú, höfðu ekkert annað að gera en að rýna út í
myrkrið.
Allt í einu kviknar á öllum vinnuljósum á skipinu, og verður af því
mikil birta. Er þá maður sendur strax aftur í til að slökkva á ljósunum, því skeð
gæti að einhver hefði í ógáti kveikt á þeim, þótt við allir vissum að skipið
ætti að vera ljóslaust.
Eftir stuttan tíma kemur sá upp í brú, sem átti að athuga
slökkvarana, og segir að allir slökkvarar standi upp, en þó logi alls staðar.
Þar sem vélaliðið var allt niðri í vél að lagfæra, þá hljóp ég aftur í til að
fulllvissa mig um að allt væri rétt og satt. Undir slökkvaranum var kassi þar
sem öryggi voru fyrir ljósin. Þegar ég kem aftur í, sé ég að slökkt er á öllum
ljósum, en til að vera alveg viss, þá tek ég öll öryggin úr og læt þau laus í
botninn á kassanum og þykist ég vera alveg viss um að nú sé myrkur alls staðar.
Fer síðan upp í brú, en sé að allt er við sama, ljós logandi á öllum
perustæðum, sama þótt allir slökkvarar stæðu upp, og öryggi lægju laus á
botninum í kassanum. Þá datt mér í hug að ganga bara á ljósin og hreinlega
brjóta þau, þá væri þó allavega myrkur.
Allir voru mjög rólegir, og voru að
tala saman. Allt í einu segir einn:
"Hvaða stóra þúst er þetta?"
Þá
grillum við í stórt, ljóslaust skip, sem aðeins slapp framhjá okkur án þess að
sigla okkur niður. Að horfa upp á skipið var eins og að vera staddur undir háu,
bröttu fjalli og horfa upp eftir því, það gæti þá og þegar hrunið yfir mann.
Þannig gnæfði skipið langt yfir okkur, þar sem við vorum á okkar litla skipi,
sem sakir byggingarlags, smæðar og hleðslu, var að mestu í kafi.
Eftir þetta
sáum við fleiri skip, bæði fara fyrir framan og aftan okkur, vorum við þá komnir
inn í skipalest, með sundurrifna vél, og gátum ekki hreyft skipið neitt. Nú var
ekki talað um að slökkva ljósin, heldur að kveikja á fleiri ljósum.
Þegar
viðgerðinni var lokið, var haldið áfram, og urðum við ekki varir við neitt, allt
gekk vel, fengum góða sölu í Englandi.
Enn þann dag í dag skilur maður ekki
hvaða góðar vættir héldu verndarhendi yfir okkur. Að öll ljós skyldu kvikna,
þannig að við værum sýnilegir, þótt við sjálfir gerðum eins og við gátum til að
slökkva ljósin, en án nokkurs árangurs. Þetta er eitt af mörgu sem maður fær
engan botn í, sama hvað maður hugsar og hugsar, veltir því fram og tilbaka, allt
er á núlli.
Hvað hefði getað skeð ef við hefðum verið á reki á ljóslausu
skipi, komnir inn í skipalest, get ég að sjálfsögðu ekki svarað, en margt getur
manni dottið í hug.
Ef svo ólíkindalega vildi til að þetta pár kæmist á
prent og að einhver gamall skipsfélagi myndi lesa, þá þakka ég honum og öllum þeim góðu drengjum,
sem voru mér samskipa á togaranum Arinbirni hersi, fyrir ógleymanlegar samverustundir, bæði í
blíðu og stríði, sem ylja manni, þótt margir góðir drengir hafi helst úr lestinni, en
þeim verð ég bara að þakka seinna.
Seltjarnarnesi.
Tímaritið Heima er
bezt, okt. 1980.
[Tilbaka]
[Andleg
málefni]
[Til
aðalsíðu]