the Showspace Galleries
Robin Peck
Iceland Spar
Concrete sculpture of a Calcium (Calcium Carbonate) crystal, commonly referred to as
Iceland Spar. Limestone, the raw material of concrete, is calcium carbonate.
One block is at the center of Gallery 20m2, the other is located outside the gallery.
Following the exhibition, one block is to be located to the geographic center of Iceland, the
other to a point on the circumferential road around Iceland. The Gallery installation acts as
a model for this permanent installation.
Silfurberg
Skúlptúr úr steinsteypu af kalkspat kristal (Calcium Carbonate)
í daglegu tali kallað silfurberg. Kalksteinn, hráefnið í
steypu, er kalkspat.
Annað stykkið er í miðju Gallerí 20m2, hitt er fyrir utan
galleríið. Að lokinni sýningunni verður öðru
stykkinu fundinn staður við miðju Íslands, hinu verður komið
fyrir í nágrenni við hringveginn. Sýningin í
Galleríinu er módel af žessari varanlegu innísetnungu.
Skúlptúrinn sem myndlíking
Eitt af einkennum góðrar myndlistar er að hún birtist okkur sem
ráðgáta þar sem svarið liggur ekki á lausu. Verkið vekur
með okkur spurningar sem lifa með okkur löngu eftir að það
sjálft er komið úr augsýn. Ég held að þetta eigi
við um tvær* áhugaverðar sýningar sem nú standa yfir
í Reykjavík. Þær láta ekki mikið yfir sér, en
það er ekki síst þess vegna sem eftirþankinn verður
ágengari.
Sýning kanadíska myndhöggvarans Robins Peck í
Gallerí 20m2 getur vart verið einfaldari; á miðju gólfi salarins er
steinn úr steinsteypu, sem á að vera höggmynd af silfurbergskristal, sem
reyndar heytir Iceland Spar á móðurmáli listamannsins. Annar
skúlptúrinn, nokkurn veginn eins, er á stéttinni utan dyra, og á
veggblaði er síðan útskýring á því að
að aflokinni sýningu verði þessum höggmyndum komið fyrir
annars vegar á landfræðilegri miðju Íslands, rétt norðan
Hofsjökuls, og hins vegar við útjaðarinn, einhvers staðar í
námunda við hringveginn.
Spurningarnar sem verk þessi vekja vekja varða tengsl skúlptúrsins
og fyrirmyndarinnar, sem er reglulega mótaður silfurbergskristall. Hvaða merkingu
hefur það að yfirfæra þetta form í stækkaðri mynd yfir
í steinsteypu? Erum við einhverju bættari? Væri ekki eins gott og jafnvel
heiðarlegra að sýna sjálfa fyrirmyndina? Nægir okkur ekki eintak af
fyrirbærinu til þess að meðtaka form kristallsins?
Þessar spurningar varða ekki bara þetta eina verk heldur alla
myndlíkingu yfir höfuð. Þær varða skilning okkar á
listinni sem slíkri og þeim eðlismun sem við erum vön að gera
á venjulegum hlut og listaverki eða náttúrunni og listinni. Á bak
við þennan einfalda hlut Robins Peck liggur flókin og margbrotin spurning sem
á endanum varðar afstöðu okkar til umhverfisins og tungumálsins sem
við notum til að gera okkur mynd af því. Það er í
rauninni ekki sjálfgefið að kalla þennan hlut listaverk, en með
því að sýna hann í listagalleríi er höfundur að
setja verkið í samhengi við listasöguna og höggmyndalistina sem
slíka. Fyrir Robin Peck er myndlistin alltaf myndlíking og það sem
mér virðist hann vilja sýna með þessu verki er ekki bara
líkingin við silfurbergið, heldur höggmyndalistin sjálf sem
myndlíking. Að það sé eðli listaverksins að sýna
okkur alltaf eitthvað annað en það er í raun og veru. Við segjum
að þessi steypti hlutur "standi fyrir" kristallin, að hann "sýni" hann en kristallin
úti í náttúrinni geti aldrei "staðið fyrir" eða "sýnt"
myndina. Hann tilheyrir ríki náttúrunnar en myndin tilheyrir ríki
"tungumálsins", menningarinnar, listarinnar. Hún hefur að geyma tilbúna
merkingu, sem náttúran hefur ekki.
Verk þetta sýnir okkur þó ekki bara
grundvallarþýðingu myndlíkingarinnar fyrir listina heldur einnig hve
ómögulegt er að gera fullkomna, nákvæma eða fullkomlega
rétta og "hlutlæga" eftirlíkingu. Jafnvel þótt grunnefnið
í silfurbergi og steinsteypu sé efnafræðilega að stórum hluta
það sama og skurðhorn flatanna nokkurn veginn það sama,
þá er "afsteypan" mött, ógagnsæ og hrjúf, hún ber
ófullkomleikann utan á sér. Þetta segir okkur að
myndlíkingin sé alltaf afstæð og háð huglægri skynjun
okkar, bæði á náttúrunni og því "tungumáli"
sem við notum til að öðlast skilning og vald yfir
náttúrunni.
(Myndlist: Ólafur Gíslason, DV
Mánudagur.... *seinni hluti greinar um sýningu Ívars Valgaðssonar
í Ásmundarsal)
<return 20m2>